Yan flütün ürettiği ses, dar bir hava akımının bir kenara çarpıp bölünmesiyle oluşur. Aynı ilke dünyanın birçok yerinde farklı çalgılarda kullanılır ve her biri kendi tekniğini geliştirmiştir.
Ney
Türk müziği geleneğinde kullanılan ney, uçtan üflenir ve başpare adı verilen bir parçayla ses üretilir. Perdeleri açık deliklerdir; ara sesler yarım kapama ve dudak açısıyla elde edilir. Bu, eşit düzenin dışındaki perdeleri mümkün kılar.
Shakuhachi
Japon geleneğindeki bu çalgı da uçtan üflenir ve ağız deliği doğrudan kamışın kesilmiş kenarıdır. Nefes sesi burada bir kusur değil, icranın parçasıdır; ton bilinçli olarak pürüzlendirilir.
Pan flüt
Birden çok borunun yan yana bağlanmasıyla yapılır; her boru tek bir sesi verir. Perde değişimi parmakla değil, başın kaydırılmasıyla olur.
Ortak nokta
Üçünde de ses, hava akımının bir kenarda bölünmesiyle doğar. Bu yüzden yan flütte kurulan hava açısı bilgisi, bu çalgılara geçişte doğrudan işe yarar.
Öğrenciye katkısı
Bu gelenekleri dinlemek, flütte tek bir "doğru ton" olmadığını gösterir. Farklı bir ton anlayışını duymak, kendi tonunu tarif edebilmeyi de kolaylaştırır.
Derslerimizde dinleme dağarı farklı gelenekleri de kapsar.